Book review: Το παιδί της Στάζι - David Young

«Το παιδί της Στάζι» είναι ο τίτλος του πρώτου βιβλίου του συγγραφέα David Young, που αποτελεί συγχρόνως το πρώτο της σειράς του με ηρωίδα την υπολοχαγό της Αστυνομίας του Λαού, Κάριν Μίλερ.

Βρισκόμαστε στην Ανατολική Γερμανία, τον χειμώνα του 1975. Κοντά στα όρια του Τείχους του Βερολίνου ανακαλύπτεται το πτώμα μιας έφηβης κοπέλας, σε οικτρή κατάσταση. Η Κάριν και ο συνεργάτης της, ο Βέρνερ Τίλσνερ, αναλαμβάνουν να εξιχνιάσουν την υπόθεση και να ανακαλύψουν την ταυτότητα της κοπέλας. Αυτό που προκαλεί εντύπωση είναι πως η κοπέλα δεν φαινόταν να προσπαθεί να περάσει από την Ανατολική στη Δυτική Γερμανία –όπως έκαναν οι περισσότεροι απ’ όσους επέλεγαν να αυτομολήσουν– αλλά το αντίθετο.

Για την υπόθεση αυτή δείχνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και η περιβόητη Στάζι. Οι αξιωματικοί της θέλουν να ανακαλύψει η Μίλερ την ταυτότητα της νεκρής, αλλά όχι τα αίτια του θανάτου ή την ταυτότητα του δολοφόνου. Ακόμα κι όταν αποκαλυφθεί πως το σκηνικό όπου βρέθηκε το πτώμα ήταν τελικά σκηνοθετημένο, ακόμα κι όταν η οικογένειά της και η δουλειά της κινδυνεύσουν, η Μίλερ θα παρακούσει τις εντολές των ανωτέρων της και θα συνεχίσει να ερευνά την παράξενη αυτή υπόθεση με δική της ευθύνη. Και δεν θα σταματήσει μέχρι να φτάσει στην τελική αποκάλυψη, που θα φανερώσει μια επικίνδυνη και απεχθή αλήθεια για το κράτος που έχει ορκιστεί να υπηρετεί, αλλά και επώδυνες αναμνήσεις για την ίδια…

Ο συγγραφέας έχει δημιουργήσει μια αριστοτεχνική πλοκή. Η καλογραμμένη και φροντισμένη ιστορία του έχει όλα τα εχέγγυα για να πείσει: ολοκληρωμένους, ανθρώπινους χαρακτήρες, μια δυναμική κεντρική ηρωίδα, πολύ μυστήριο και αγωνία, διαρκείς ανατροπές κι εξελίξεις και, φυσικά, ένα απεχθές έγκλημα που γυρεύει λύση. Οι ισορροπίες είναι προσεγμένες και, όπως στα περισσότερα βιβλία του είδους όπου τα θύματα είναι μικρά παιδιά ή έφηβοι, έχει δοθεί και η δέουσα προσοχή από τον συγγραφέα ως προς αυτό το κομμάτι. Η συγκίνηση και η ανθρωπιά αντιμάχονται την άμεμπτη ψυχρότητα που απαιτούν οι περιστάσεις και στην οποία είναι μαθημένοι οι αστυνομικοί της Δημοκρατίας, και πολλές φορές κερδίζουν τις εντυπώσεις από την αμιγώς αστυνομική πλοκή.

Οι χαρακτήρες είναι προσεγμένοι και δομημένοι ανάλογα με την ηλικία, την κοινωνική τους θέση και τον ρόλο που καλούνται να παίξουν στο δράμα. Η αφήγηση εναλλάσσεται από τριτοπρόσωπη –όταν αναφέρεται στην εξέλιξη της υπόθεσης από την πλευρά της αστυνομίας– σε πρωτοπρόσωπη –όταν αφηγείται την ιστορία της η Ίρμα Μπερέντ, μια έφηβη τρόφιμος αναμορφωτηρίου και ένα από τα άτομα που παίζουν καταλυτικό ρόλο στην εξέλιξη της αφήγησης. Αυτή και η Κάριν Μίλερ διεκδικούν τα πρωτεία της δράσης, αναδεικνύοντας τη γυναικεία δυναμική της πλοκής. Η Ίρμα αποδεικνύεται πως δεν είναι ένα τρομαγμένο κορίτσι που αποδέχεται απλά τη μοίρα της, αλλά ικανή να παλέψει με νύχια και με δόντια προκειμένου να επιβιώσει και να διεκδικήσει το μέλλον που της στέρησαν με το έτσι θέλω. Από την άλλη, η Κάριν αποδεικνύει πως είναι πολλά περισσότερα από μια υπάλληλο-ρομπότ του κράτους, που οφείλει να υπακούει στην εκάστοτε διαταγή χωρίς την παραμικρή διαμαρτυρία. Δυναμική και πεισματάρα, αποφασισμένη να ανακαλύψει την αλήθεια και να μην επιτρέψει στους ανωτέρους της ή στους προσωπικούς της δαίμονες να την εμποδίσουν, αναδεικνύεται σε αρχηγική φιγούρα μέσα σε έναν ανδροκρατούμενο χώρο· αυτόν της αστυνομίας.

Ο Young πιθανότατα δεν θα μπορούσε να έχει επιλέξει ένα ιδανικότερο  φόντο για να τοποθετήσει τη γεμάτη ίντριγκα και δράση πλοκή του. Η κομμουνιστική Ανατολική Γερμανία της εποχής του Ψυχρού Πολέμου, η κοινωνία κι ο τρόπος ζωής, ο φόβος και η φανατική πίστη των ανθρώπων στα ιδανικά που πρέσβευε το κράτος, οι τρανταχτές διαφορές με τη Δύση και γενικότερα η κατάσταση που επικρατούσε τότε εκεί, έχουν αποδοθεί με ζηλευτή δεξιοτεχνία και ρεαλισμό.

Το μόνο που με ξένισε και με δυσκόλεψε προσωπικά στο βιβλίο είναι η χρήση των πρωτότυπων ορισμών/λέξεων που αφορούν στους βαθμούς των αστυνομικών και των υπηρεσιών εν γένει. Τα γερμανικά είναι ούτως ή άλλως μια περίεργη γλώσσα και, παρόλο που υπάρχει αναλυτικό επεξηγηματικό γλωσσάρι στο τέλος του βιβλίου, θα προτιμούσα να μην χρειάζεται να ανατρέχω κάθε τόσο εκεί για να βρω τη σημασία λέξεων, που επιπλέον δεν μπορούσα καν να προφέρω!

Ανεξάρτητα από αυτό όμως, θεωρώ πως «Το παιδί της Στάζι» είναι ένα άκρως αξιόλογο μυθιστόρημα, ένα αστυνομικό θρίλερ που κόβει ώρες ώρες την ανάσα και ταξιδεύει τον αναγνώστη σε μια πολύ διαφορετική, αν και όχι τόσο μακρινή, εποχή. Οπωσδήποτε αξίζει μια θέση στα ράφια των φανατικών της Ιστορίας και των βιβλίων που αναφέρονται σε διάφορες περιόδους της, εκείνων της  αστυνομικής λογοτεχνίας κι όχι μόνο.   

 

Χρύσα Βασιλείου

e-max.it: your social media marketing partner
Για την βέλτιστη δυνατή εμπειρία χρήσης, η ιστοσελίδα bookcity.gr χρησιμοποιεί cookies.