Book review: Καταδίωξη στη Βενετία - Patricia Highsmith

Το μυθιστόρημα της Patricia Highsmith «Καταδίωξη στη Βενετία» ανήκει στα κλασικά νουάρ της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Αποτελεί ένα χαρακτηριστικό δείγμα του συγκεκριμένου λογοτεχνικού είδους, μιας και περιλαμβάνει μυστήριο, αγωνία, δράση και μια ατμοσφαιρική γραφή – όλα σε χορταστικές δόσεις.

Η υπόθεση εκτυλίσσεται στη Βενετία –όπως μαρτυρά και ο τίτλος του– και οι δύο κεντρικοί ήρωες είναι ο Έντουαρντ Κόουλμαν και ο γαμπρός του, ο Ρέι Γκάρετ. Όταν η κόρη του Έντουαρντ και σύζυγος του Ρέι αυτοκτονεί, ο πρώτος θεωρεί τον δεύτερο υπεύθυνο για τον θάνατό της και αποφασίζει να τον δολοφονήσει. Μετά από μια αποτυχημένη απόπειρα στη Ρώμη, ο Κόουλμαν φεύγει για τη Βενετία. Εκεί τον ακολουθεί ο Ρέι, προκειμένου να προσπαθήσει να τον πείσει πως δεν ήταν δικό του φταίξιμο ο θάνατος της κοπέλας και να του ζητήσει να αφήσουν αυτή τη δυσάρεστη κατάσταση πίσω τους. Όμως εκείνος συνεχίζει να επιθυμεί να σκοτώσει τον Ρέι, μ’ ένα πείσμα που μοιάζει περισσότερο με αρρωστημένη εμμονή.

Κι έτσι αρχίζει μια τρελή καταδίωξη μέσα στα στενά σοκάκια της Βενετίας, με τους δυο άντρες να έχουν εναλλάξ τον ρόλο του κυνηγού και του θηράματος. Ο Ρέι, μην έχοντας καμιά επιθυμία να ανοίξει βεντέτα με τον πεθερό του, θέλει απλά να ξεχαστούν οι πικρίες του παρελθόντος και να προχωρήσει επιτέλους στη ζωή του, απελευθερωμένος από τις δυσάρεστες μνήμες και από μια ακαθόριστη ενοχή, που αφορά την σχέση του με τη γυναίκα του. Ο Κόουλμαν, από την άλλη, θεωρεί πως ο γαμπρός του δεν θα κατάφερνε να εξιλεωθεί ούτε με τον θάνατό του, αλλά ο ίδιος οφείλει να πάρει εκδίκηση για την κόρη του, όπως και να ‘χει. Θα προσπαθήσει να τον βγάλει από τη μέση αρκετές φορές, όμως δεν θα τα καταφέρει. Και τότε, ξαφνικά, ο Ρέι θα αποφασίσει πως ο ρόλος του θύματος δεν του ταιριάζει και θα θελήσει να παίξει το ίδιο παιχνίδι με τον πεθερό του· αυτό της γάτας με το ποντίκι. Κι έτσι, το κυνήγι ανάμεσα στους δύο εναλλάσσεται με το κρυφτό, σε μια προσπάθεια να σπάσει ο ένας το ηθικό του άλλου. Αυτή η επικίνδυνη καταδίωξη, που μοιάζει με πραγματική κούρσα θανάτου, διαταράσσει συνεχώς τις ισορροπίες και επιφυλάσσει συγκινήσεις και ανατροπές για τους ήρωες του βιβλίου, αλλά και τους αναγνώστες.

Η ατμόσφαιρα του βιβλίου επιφυλάσσει συνεχείς συγκινήσεις, ενώ η πλοκή προσφέρεται για έναν εξαιρετικό συνδυασμό διαφορετικών καταστάσεων. Απόπειρες δολοφονίας, πυροβολισμοί στο σκοτάδι, κυνηγητά στα αδιέξοδα στενά της πόλης και πάμπολλη αδρεναλίνη συνδυάζονται με ακριβά γεύματα σε πολυτελή εστιατόρια και συγχρωτίσεις με επιφανείς, αλλά κενούς και βαρετούς πλούσιους ανθρώπους. Οι δύο πολύ διαφορετικές μεταξύ τους όψεις της Βενετίας, αυτή της φτωχής λιμνοθάλασσας και εκείνη των πολυτελών καναλιών, δημιουργούν ένα εξόχως ενδιαφέρον μωσαϊκό, που συνδυάζει τη χλιδή με τη φτώχεια, τις αργόσχολες βόλτες των τουριστών στα κανάλια της με τον καθημερινό μόχθο των φτωχών μεροκαματιάρηδων κατοίκων της. Πραγματικά, δεν θα μπορούσε η Highsmith να διαλέξει πιο ατμοσφαιρικό σκηνικό για να τοποθετήσει την πλοκή της και να στήσει τον ιστό που θα τυλιχτεί γύρω από τους ήρωές της.

Ουσιαστικά, ολόκληρο το παιχνίδι περιστρέφεται γύρω από τον Ρέι και τον Κόουλμαν. Δύο εκ διαμέτρου αντίθετους χαρακτήρες, που τους ενώνει μόνο η κοινή τους αγάπη για μια γυναίκα –τη σύζυγο και την κόρη– και τους χωρίζουν όλα τα άλλα. Εκπροσωπούν δύο διαφορετικές γενιές, δύο διαφορετικούς τρόπους σκέψης, δύο διαφορετικά κοινωνικά υπόβαθρα, δύο διαφορετικούς κόσμους. Αποτελούν ένα ιδιόρρυθμο ντουέτο που πιθανότατα δεν θα συναντιόταν ποτέ, αν δεν μεσολαβούσε ο γάμος του ενός με την κόρη του άλλου. Και αν η αναγκαστική συνύπαρξή τους δεν έχει πλέον κανένα λόγο ύπαρξης, μιας και ο συνδετικός τους κρίκος δεν υπάρχει πια, τα καταπιεσμένα αισθήματα που υποβόσκουν δεν αφήνουν τους δρόμους τους να χωρίσουν. Για τον Κόουλμαν δεν υπάρχει μέση λύση, παρά μόνο ο φόνος· και δεν τον νοιάζει η μοίρα του από εκεί κι έπειτα, μια και θεωρεί πως και η ζωή του ίδιου έχει τελειώσει, μετά από αυτήν της κόρης του.

Όλοι οι υπόλοιποι ήρωες χρησιμεύουν απλά ως κομπάρσοι στα δρώμενα· πλαισιώνουν σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό τους δύο πρωταγωνιστές, αλλά δεν δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα στην σκιαγράφηση των προσωπικοτήτων τους. Παίζουν τον ρόλο που τους έχει ανατεθεί, είτε εκείνον του πλούσιου βαριεστημένου τουρίστα για τον οποίον οι υποθέσεις των άλλων αποτελούν ίντριγκα, είτε του ντόπιου, φτωχού και φιλόξενου μεροκαματιάρη που είναι πάντα πρόθυμος να βοηθήσει, και έπειτα χάνονται στα παρασκήνια, πολλές φορές χωρίς ούτε καν μια υπόκλιση. Αυτή θα έρθει στο τέλος της ιστορίας από τους δύο πρωταγωνιστές, όταν ο καθένας τους έχει λάβει αυτό που κατά βάθος του αξίζει κι αφού έχουν κριθεί από τα γεγονότα, αλλά και τους αναγνώστες.

 

Χρύσα Βασιλείου

e-max.it: your social media marketing partner
Για την βέλτιστη δυνατή εμπειρία χρήσης, η ιστοσελίδα bookcity.gr χρησιμοποιεί cookies.